Bạn đang nung nấu ý định khởi nghiệp nhưng không chắc liệu mình đã đủ tuổi để bắt đầu một công ty? Câu hỏi “bao nhiêu tuổi thì được thành lập công ty” tưởng chừng đơn giản nhưng lại liên quan trực tiếp đến quy định pháp luật về năng lực hành vi dân sự, tư cách pháp lý, và các điều kiện cá nhân cần có khi mở doanh nghiệp.
Không ít bạn trẻ dù đầy đam mê kinh doanh vẫn cảm thấy mơ hồ vì thiếu thông tin chính thống. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu rõ hơn về độ tuổi phù hợp để thành lập doanh nghiệp theo luật hiện hành, xem người dưới 18 tuổi có thể tham gia ở mức độ nào, và những điều cần lưu ý nếu bạn đang trong độ tuổi học sinh, sinh viên mà vẫn muốn bắt đầu hành trình kinh doanh của riêng mình.
[lwptoc]Quy định pháp luật hiện hành về độ tuổi được thành lập công ty: Bao nhiêu tuổi thì được thành lập công ty?
Tuổi tác không chỉ là con số khi bạn bước vào thế giới kinh doanh — nó còn là yếu tố pháp lý quyết định liệu bạn có thể đứng tên thành lập doanh nghiệp hay không. Vậy, theo quy định hiện hành, độ tuổi nào mới đủ điều kiện thành lập công ty? Để làm rõ điều này, bạn cần hiểu hai khái niệm cốt lõi: năng lực pháp luật dân sự và năng lực hành vi dân sự đầy đủ.
Căn cứ pháp lý hiện hành về độ tuổi thành lập doanh nghiệp
Hiện nay, việc thành lập công ty được điều chỉnh bởi các văn bản pháp luật sau:
- Luật Doanh nghiệp 2020 – Điều 17 và Điều 18 quy định rõ về quyền thành lập, góp vốn và quản lý doanh nghiệp của cá nhân.
- Bộ luật Dân sự 2015 – Đặc biệt là Điều 20 và Điều 21, xác định độ tuổi có đủ năng lực hành vi dân sự để tham gia các giao dịch pháp lý độc lập.
Từ những căn cứ trên, có thể thấy pháp luật Việt Nam ưu tiên yếu tố năng lực hành vi dân sự, thay vì chỉ nhìn vào năm sinh hay tình trạng học vấn.
Độ tuổi tối thiểu để thành lập công ty là bao nhiêu?
Theo quy định:
- Cá nhân từ đủ 18 tuổi trở lên, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự, được quyền:
- Thành lập doanh nghiệp đứng tên mình.
- Góp vốn, mua cổ phần và tham gia quản lý công ty.
- Tự chịu trách nhiệm trước pháp luật với tư cách là người đại diện theo pháp luật.
Điều kiện “đủ 18 tuổi” ở đây được hiểu là người đã bước sang ngày sinh nhật thứ 18. Ví dụ: bạn sinh ngày 1/6/2007 thì đến ngày 1/6/2025 bạn mới chính thức được phép đứng tên thành lập công ty.
Đồng thời, bạn không thuộc các nhóm người bị hạn chế quyền thành lập doanh nghiệp như cán bộ, công chức, người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự,… theo quy định của Luật Doanh nghiệp 2020.
Trường hợp người dưới 18 tuổi có được thành lập công ty không?
Câu hỏi này thường xuất hiện ở những bạn trẻ đang có ý tưởng kinh doanh sớm hoặc đã bắt đầu bán hàng online, dropshipping, sáng tạo nội dung số,… nhưng chưa đủ tuổi trưởng thành theo quy định pháp luật. Vậy liệu người dưới 18 tuổi có thể tự đứng tên thành lập công ty không?
Câu trả lời là: không thể trực tiếp thành lập công ty, nhưng vẫn có những cách để tham gia hoạt động kinh doanh hợp pháp – tùy vào độ tuổi và khả năng hành vi dân sự.
Người từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi
Ở nhóm tuổi này, theo Bộ luật Dân sự 2015, cá nhân đã có năng lực hành vi dân sự chưa đầy đủ. Điều đó có nghĩa là:
- Bạn được phép ký kết hợp đồng lao động, hợp đồng dân sự phù hợp với lứa tuổi, và có thể tham gia vào một số hoạt động kinh doanh.
- Tuy nhiên, không được đứng tên thành lập doanh nghiệp vì chưa có đủ năng lực hành vi dân sự để tự chịu trách nhiệm trước pháp luật.
- Trong trường hợp có nhu cầu khởi nghiệp, bạn có thể:
- Góp vốn vào doanh nghiệp thông qua người đại diện hợp pháp (thường là cha mẹ hoặc người giám hộ).
- Tham gia điều hành hoặc hỗ trợ hoạt động kinh doanh dưới tư cách người lao động hoặc cộng sự.
Ví dụ: Nếu bạn 17 tuổi, có ý tưởng mở cửa hàng thời trang online, bạn có thể nhờ cha/mẹ đứng tên pháp nhân, trong khi bạn đảm nhiệm khâu vận hành, tiếp thị hoặc sáng tạo nội dung.
Người dưới 15 tuổi
Với nhóm dưới 15 tuổi, pháp luật xác định không có năng lực hành vi dân sự. Điều này đồng nghĩa:
- Không được phép ký kết hợp đồng, thực hiện giao dịch pháp lý hoặc đứng tên trên bất kỳ loại hình doanh nghiệp nào.
- Nếu có hoạt động kinh doanh (ví dụ như bán đồ handmade, sáng tạo nội dung mạng xã hội có thu nhập,…), thì tất cả các hoạt động liên quan đến pháp lý – như đăng ký giấy phép, hợp đồng thanh toán – đều phải thông qua người đại diện hợp pháp.
Dù không thể trực tiếp thành lập công ty, nhưng điều này không cản trở việc bạn bắt đầu tư duy kinh doanh từ sớm. Với sự hỗ trợ của gia đình, bạn hoàn toàn có thể từng bước xây dựng nền tảng kinh doanh hợp pháp cho tương lai.
Các điều kiện khác đi kèm khi thành lập công ty
Ngoài yêu cầu về độ tuổi, để thành lập công ty hợp pháp, bạn cần đáp ứng thêm một số điều kiện khác liên quan đến năng lực pháp lý và địa vị pháp lý của bản thân. Những điều kiện này không chỉ giúp doanh nghiệp hoạt động đúng luật mà còn tránh được rủi ro bị từ chối hồ sơ hoặc bị xử lý sau này.
Năng lực pháp lý và hành vi dân sự
Để được đứng tên thành lập doanh nghiệp, cá nhân cần:
- Có đầy đủ năng lực hành vi dân sự theo quy định của pháp luật (được hiểu là từ đủ 18 tuổi, minh mẫn, có khả năng nhận thức và chịu trách nhiệm về hành vi của mình).
- Không bị hạn chế hoặc mất năng lực hành vi dân sự (theo quyết định của Tòa án).
- Có quyền sử dụng tài sản hợp pháp để góp vốn thành lập công ty.
Ví dụ: Bạn 25 tuổi, không có bệnh lý về tâm thần, có sẵn khoản tiết kiệm và muốn mở công ty thiết kế đồ họa – bạn hoàn toàn có thể thực hiện việc đăng ký doanh nghiệp một cách độc lập.
Trường hợp bị cấm thành lập công ty dù đủ tuổi
Dù bạn đủ tuổi theo quy định, vẫn có thể không được phép thành lập doanh nghiệp nếu thuộc một trong những nhóm sau:
- Cán bộ, công chức, viên chức Nhà nước (trừ một số trường hợp được pháp luật cho phép).
- Sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công an nhân dân đang tại ngũ.
- Người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự, đang chấp hành án phạt tù, cải tạo không giam giữ hoặc bị cấm hành nghề.
- Người bị tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự.
- Người từng là chủ doanh nghiệp nhưng bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh và chưa hết thời hạn cấm (theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền).
Việc liệt kê rõ các trường hợp bị cấm này giúp bạn kiểm tra nhanh tình trạng pháp lý của mình trước khi bắt đầu quy trình thành lập công ty.
Một số thắc mắc thường gặp liên quan đến độ tuổi thành lập doanh nghiệp
Không ít bạn trẻ hiện nay muốn khởi nghiệp sớm, đặc biệt là học sinh – sinh viên hoặc người vừa bước qua tuổi 18. Tuy nhiên, việc thành lập công ty khi còn trẻ cũng đi kèm nhiều thắc mắc về thủ tục, pháp lý và trách nhiệm. Dưới đây là một số câu hỏi phổ biến mà bạn có thể đang quan tâm:
Học sinh, sinh viên có được thành lập công ty không?
Câu trả lời là: có thể, nếu bạn đã đủ 18 tuổi và có đầy đủ năng lực hành vi dân sự.
Tuy nhiên, nếu bạn vẫn đang học thì cần cân nhắc kỹ về:
- Thời gian điều hành doanh nghiệp có thể ảnh hưởng đến việc học tập.
- Một số trường đại học, cao đẳng có quy định riêng về việc sinh viên tham gia hoạt động kinh doanh.
- Bạn có thể cần người hỗ trợ trong các thủ tục kế toán, thuế hoặc vận hành – đặc biệt nếu chưa có nhiều kinh nghiệm.
Việc khởi nghiệp khi còn ngồi trên ghế nhà trường không bị cấm, nhưng bạn nên chủ động tìm hiểu kỹ để tránh gặp rắc rối về sau.
Thành lập công ty khi chưa có CMND/CCCD thì sao?
Không thể. Để đăng ký thành lập công ty, bạn bắt buộc phải có giấy tờ tùy thân hợp lệ, như:
- Căn cước công dân (CCCD)
- Chứng minh nhân dân (CMND)
- Hộ chiếu còn hiệu lực (trường hợp người nước ngoài)
Đây là yêu cầu bắt buộc để đảm bảo tính pháp lý của hồ sơ, xác minh thông tin và chịu trách nhiệm trước pháp luật.
Nếu bạn mới đủ tuổi nhưng chưa làm CCCD, hãy thực hiện thủ tục này trước khi nghĩ đến việc đăng ký kinh doanh.
Có thể nhờ người thân đứng tên công ty thay không?
Về mặt thủ tục, việc nhờ người khác đứng tên hộ công ty là hoàn toàn có thể. Nhưng trên thực tế, đây là lựa chọn tiềm ẩn nhiều rủi ro:
- Người đứng tên sẽ nắm toàn bộ quyền sở hữu và điều hành doanh nghiệp, kể cả tài sản và lợi nhuận.
- Nếu xảy ra mâu thuẫn hoặc bất đồng, bạn sẽ không có cơ sở pháp lý nào để bảo vệ quyền lợi của mình.
- Trường hợp người đứng tên có hành vi vi phạm pháp luật, bạn cũng có thể bị liên lụy nếu không rõ ràng về vai trò và thỏa thuận ban đầu.
Tốt hơn hết, hãy đợi đến khi bạn đủ điều kiện pháp lý để tự đứng tên, hoặc tham khảo giải pháp góp vốn, làm đồng sáng lập cùng người đủ điều kiện – có hợp đồng rõ ràng.
Việc thành lập công ty là bước đi quan trọng, đòi hỏi bạn không chỉ có ý tưởng kinh doanh mà còn cần đáp ứng đầy đủ điều kiện pháp lý. Trong đó, độ tuổi được thành lập công ty là một yếu tố then chốt: bạn phải từ đủ 18 tuổi trở lên, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự, và không thuộc các trường hợp bị cấm theo quy định pháp luật.
Nếu bạn đang ở ngưỡng tuổi mới trưởng thành hoặc còn là học sinh – sinh viên, việc tìm hiểu kỹ thông tin pháp lý, chủ động tham khảo ý kiến từ luật sư hoặc đơn vị tư vấn sẽ giúp bạn tránh được những sai sót không đáng có. Khởi nghiệp sớm là điều đáng khích lệ, nhưng cần đi kèm với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và hiểu đúng quy định pháp luật.
Trên đây là những nội dung tư vấn của luật sư ở mảng Doanh nghiệp, hy vọng bài viết là hữu ích. Trong trường hợp cần được tư vấn thêm thông tin, vui lòng liên hệ về số Hotline của Tuệ Tâm Pháp nhé, chúng tôi có kinh nghiệm 10 năm giúp khách hàng mở công ty mới và hỗ trợ tư vấn miễn phí. Hoặc nhắn tin về số Zalo của luật sư Duyên: 0908693464
Thông tin thêm:
