Loại hình doanh nghiệp mà do một cá nhân làm chủ và tự chịu trách nhiệm vô hạn bằng mọi tài sản của mình, thì được gọi là doanh nghiệp tư nhân. Loại hình doanh nghiệp này có sự linh hoạt, tính chủ động cao và nhiều ưu điểm như là thủ tục thành lập đơn giản, chi phí thấp, dễ dàng quản lý và điều hành. Trong nội dung dưới đây, Tuệ Tâm Pháp trình bày chi tiết về điều kiện, quy định và thủ tục thành lập doanh nghiệp tư nhân. Đồng thời cũng cung cấp ưu nhược điểm và các thông tin liên quan khác để bạn tham khảo. Hy vọng, nội dung sẽ hữu ích, giúp bạn thực hiện quá trình thành lập mới công ty của mình được nhanh chóng và hiệu quả!

cac-buoc-thanh-lap-doanh-nghiep-tu-nhan
Chi tiết các điều cần biết về thủ tục thành lập doanh nghiệp tư nhân cập nhật mới nhất [nam]

Điều kiện thành lập doanh nghiệp tư nhân

Điều kiện chung theo Điều 27 Luật doanh nghiệp 2020:

  • Tên doanh nghiệp: Không bị trùng, không gây nhầm lẫn đối với doanh nghiệp khác trên phạm vi cả nước;
  • Trụ sở chính của công ty: Được quyền sử dụng hợp pháp, có địa chỉ rõ ràng, không nằm trong khu quy hoạch của địa phương, không nằm ở chung cư.
  • Ngành nghề kinh doanh: Đảm bảo có trong hệ thống ngành nghề kinh tế quốc dân hoặc pháp luật chuyên ngành, không bị cấm đầu tư kinh doanh;

Và:

  • Có hồ sơ đăng ký doanh nghiệp hợp lệ;
  • Nộp đủ lệ phí đăng ký doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về phí và lệ phí.
  • Trường hợp cần làm lại giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp do bị mất, bị hư hỏng, thì doanh nghiệp cần phải nộp lệ phí theo quy định của pháp luật.

Điều kiện riêng theo điều Điều 188 Luật Doanh nghiệp 2020 và khoản 1 Điều 189 Luật Doanh nghiệp 2020:

  • Do một cá nhân duy nhất làm chủ;
  • Mỗi cá nhân chỉ được làm chủ 1 doanh nghiệp tư nhân, không được đồng thời là chủ hộ kinh doanh, thành viên hợp danh của công ty hợp danh.
  • Không được quyền góp vốn thành lập hoặc mua cổ phần, phần vốn góp trong công ty hợp danh, công ty trách nhiệm hữu hạn hoặc công ty cổ phần.
  • Doanh nghiệp tư nhân không được phát hành bất kỳ loại chứng khoán nào.
  • Vốn đầu tư của doanh nghiệp tự nhân:  được tự chủ động đăng ký, nhưng cần đảm bảo vốn pháp định đối với các ngành nghề yêu cầu vốn pháp định;

Như vậy, loại hình doanh nghiệp này sẽ có những đặc điểm khác biệt với các loại hình doanh nghiệp phổ biến khác ở Việt Nam. Để thành lập doanh nghiệp tư nhân, chủ doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ sau đây.

thu-tuc-dang-ky-thanh-lap-doanh-nghiep-tu-nhan-1
Tư vấn về giấy tờ để làm thủ tục đăng ký thành lập doanh nghiệp tư nhân

Giấy tờ hồ sơ thành lập doanh nghiệp tư nhân

Theo Điều 21 Nghị định 01/2021/NĐ-CP, hồ sơ để mở mới một công ty tư nhân bao gồm các loại giấy tờ sau:

  • Giấy đề nghị đăng ký doanh nghiệp.
  • Bản sao giấy tờ pháp lý của cá nhân đối với chủ doanh nghiệp tư nhân.

Khi đã có đầy đủ hồ sơ, chủ doanh nghiệp cần nộp hồ sơ tại Phòng Đăng ký kinh doanh nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính. Sau đó, chủ doanh nghiệp sẽ nhận giấy biên nhận xác nhận rằng hồ sơ đã được nhận và chờ đợi kết quả giải quyết từ Phòng Đăng ký kinh doanh.

cac-thu-tuc-thanh-lap-doanh-nghiep-tu-nhan
Minh họa cho thủ tục thành lập doanh nghiệp tư nhân chi tiết với cả 03 trường hợp

Thủ tục thành lập doanh nghiệp tư nhân

Với 03 trường hợp, trình tự thủ tục thành lập doanh nghiệp tư nhân có chút khác biệt, cụ thể:

Trường hợp đăng ký doanh nghiệp trực tiếp hoặc qua bưu chính

Theo Nghị định 01/2021/NĐ-CP, người nộp hồ sơ phải nộp tại phòng Đăng ký kinh doanh nơi doanh nghiệp đặt trụ sở chính. Sau khi nhận hồ sơ, Phòng Đăng ký kinh doanh sẽ cấp Giấy biên nhận. Trong vòng 03 ngày làm việc từ khi nhận hồ sơ hợp lệ, Phòng sẽ cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Nếu hồ sơ không hợp lệ hoặc tên doanh nghiệp không đúng quy định, Phòng Đăng ký kinh doanh sẽ thông báo bằng văn bản những nội dung cần sửa đổi, bổ sung trong vòng 03 ngày làm việc từ ngày nhận hồ sơ.

Trường hợp đăng ký doanh nghiệp qua mạng sử dụng chữ ký số công cộng

Người nộp hồ sơ có thể đăng ký doanh nghiệp qua mạng tại https://dangkykinhdoanh.gov.vn bằng cách kê khai thông tin, tải văn bản điện tử, ký xác thực và thanh toán phí.

Sau khi gửi hồ sơ, người nộp sẽ nhận được Giấy biên nhận hồ sơ qua mạng thông tin điện tử. Nếu hồ sơ hợp lệ, Phòng Đăng ký kinh doanh sẽ cấp đăng ký doanh nghiệp và thông báo cho doanh nghiệp. Nếu hồ sơ chưa đủ điều kiện, Phòng sẽ thông báo qua mạng để yêu cầu sửa đổi, bổ sung.

Đăng ký doanh nghiệp qua mạng bằng Tài khoản đăng ký kinh doanh

Người nộp hồ sơ có thể dùng Tài khoản đăng ký kinh doanh để kê khai thông tin, tải văn bản điện tử, ký xác thực và thanh toán phí tại https://dangkykinhdoanh.gov.vn. Nếu ủy quyền thực hiện, cần cung cấp thông tin liên hệ của người ủy quyền để xác thực.

Sau khi gửi hồ sơ, người nộp sẽ nhận Giấy biên nhận qua mạng. Nếu hồ sơ hợp lệ, Phòng Đăng ký kinh doanh sẽ cấp đăng ký và thông báo cho doanh nghiệp. Nếu hồ sơ chưa đủ điều kiện, Phòng sẽ thông báo qua mạng yêu cầu sửa đổi, bổ sung.

Thời hạn giải quyết đăng ký doanh nghiệp tư nhân

Yêu cầu đăng ký doanh nghiệp tư nhân sẽ được giải quyết trong vòng 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ cho cả ba trường hợp trên.

huong-dan-thu-tuc-thanh-lap-doanh-nghiep-tu-nhan
Hướng dẫn thủ tục thành lập doanh nghiệp tư nhân, các bước thực hiện, phí và những việc cần làm sau khi thành lập xong

Phí, lệ phí đăng ký doanh nghiệp tư nhân

Lệ phí đăng ký: 50.000 đồng/lần.

Phí công bố nội dung đăng ký: 100.000 đồng/lần.

Miễn lệ phí đăng ký khi đăng ký qua mạng điện tử hoặc chuyển đổi từ hộ kinh doanh.

Người nộp hồ sơ sẽ thanh toán các khoản phí tại thời điểm nộp hồ sơ, bằng cách nộp trực tiếp, chuyển khoản hoặc thanh toán điện tử. Lệ phí đăng ký không được hoàn trả nếu doanh nghiệp không được cấp đăng ký, nhưng phí công bố sẽ được hoàn lại.

Các việc cần làm sau khi thành lập doanh nghiệp tư nhân

Sau khi thành lập, chủ của doanh nghiệp tư nhân cần thực hiện 4 việc sau để bắt đầu hoạt động kinh doanh:

  • Khắc con dấu doanh nghiệp: Chủ doanh nghiệp quyết định số lượng, hình thức và loại dấu cho doanh nghiệp và các đơn vị trực thuộc. Doanh nghiệp thành lập từ ngày 01/01/2021 không cần thông báo mẫu con dấu.
  • Kê khai thuế ban đầu: Hoàn thành kê khai thuế trong vòng 30 ngày kể từ ngày cấp Giấy chứng nhận Đăng ký kinh doanh.
  • Mở và thông báo tài khoản ngân hàng: Thông báo số tài khoản ngân hàng cho Sở Kế hoạch và Đầu tư trong vòng 10 ngày kể từ khi mở tài khoản.
  • Phát hành hóa đơn: Chọn hình thức hóa đơn và báo cáo cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp.

Nếu cần hỗ trợ thêm, Tuệ Tâm Pháp cung cấp dịch vụ liên quan đến kế toán và thuế để giúp các bạn hoàn tất các thủ tục cần thiết.

Ưu điểm và nhược điểm của doanh nghiệp tư nhân

So với các loại hình doanh nghiệp khác như công ty trách nhiệm hữu hạn (TNHH) hay công ty cổ phần (CP), doanh nghiệp tư nhân mang lại quyền kiểm soát tuyệt đối và linh hoạt trong quản lý, nhưng đi kèm với trách nhiệm vô hạn và khó khăn trong huy động vốn. Cụ thể:

Về mặt ưu điểm:

  • Quyền kiểm soát tuyệt đối: Chủ doanh nghiệp tư nhân có toàn quyền quyết định mọi hoạt động kinh doanh mà không phải thông qua hội đồng quản trị hay đối tác.
  • Quy trình thành lập đơn giản: Thủ tục đăng ký doanh nghiệp tư nhân nhanh chóng và ít phức tạp hơn so với các loại hình doanh nghiệp khác.
  • Chi phí thành lập thấp: Doanh nghiệp tư nhân không yêu cầu vốn điều lệ tối thiểu, giúp giảm bớt gánh nặng tài chính ban đầu.
  • Linh hoạt trong quản lý: Chủ doanh nghiệp có thể tự mình quản lý và điều hành mọi hoạt động của công ty, từ đó đưa ra quyết định kịp thời và chính xác.

Hạn chế nhược điểm:

  • Trách nhiệm vô hạn: Chủ doanh nghiệp tư nhân phải chịu trách nhiệm vô hạn bằng toàn bộ tài sản của mình đối với các khoản nợ và nghĩa vụ tài chính của doanh nghiệp.
  • Khó khăn trong huy động vốn: Do không có sự phân chia quyền sở hữu, doanh nghiệp tư nhân khó khăn hơn trong việc huy động vốn từ các nhà đầu tư bên ngoài.
  • Rủi ro về pháp lý: Với trách nhiệm vô hạn, rủi ro pháp lý có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến tài sản cá nhân của chủ doanh nghiệp.
  • Hạn chế phát triển quy mô: Doanh nghiệp tư nhân thường khó mở rộng quy mô hoạt động vì hạn chế trong huy động vốn và sự phụ thuộc vào một cá nhân duy nhất.

Câu hỏi thường gặp liên quan tới thủ tục thành lập doanh nghiệp tư nhân

Một số câu hỏi từ khách hàng về doanh nghiệp tư nhân mà Tuệ Tâm Pháp đã nhận được trong thời gian qua, và câu trả lời của luật sư, bạn tham khảo nhé!

Ai được thành lập doanh nghiệp tư nhân?

Như đã nêu ở phần Điều kiện thành lập ở phía trên, thì mọi cá nhân đều có quyền thành lập doanh nghiệp tư nhân, trừ những trường hợp bị hạn chế hoặc không được phép theo quy định của pháp luật Việt Nam.

Có được ủy quyền đăng ký thành lập doanh nghiệp hay không?

Được, có thể ủy quyền đăng ký thành lập doanh nghiệp. Theo quy định của Điều 11 Nghị định 78/2015/NĐ-CP, người thành lập hoặc đại diện doanh nghiệp có thể ủy quyền cho tổ chức hoặc cá nhân khác thực hiện các thủ tục liên quan đến đăng ký doanh nghiệp. Người được ủy quyền cần cung cấp bản sao hợp lệ của giấy tờ chứng thực cá nhân như thẻ căn cước công dân, chứng minh nhân dân hoặc hộ chiếu Việt Nam (đối với công dân Việt Nam) hoặc hộ chiếu nước ngoài hoặc giấy tờ tương đương (đối với người nước ngoài).

Thành lập doanh nghiệp tư nhân có cần vốn điều lệ không?

Có, thành lập doanh nghiệp tư nhân cần vốn điều lệ. Ngoài vốn điều lệ, cần chuẩn bị các hồ sơ bao gồm đặt tên doanh nghiệp, địa điểm đặt trụ sở, và lựa chọn ngành nghề kinh doanh.

Thành lập doanh nghiệp tư nhân cần bao nhiêu vốn?

Thành lập doanh nghiệp tư nhân không có yêu cầu về số vốn cố định. Chủ doanh nghiệp có quyền tự quyết định về vốn đầu tư và cần đăng ký chính xác tổng số vốn đầu tư, bao gồm thông tin về tiền mặt, ngoại tệ, vàng và các tài sản khác, cùng với thông tin chi tiết về loại, số lượng và giá trị của từng loại tài sản đó.

Doanh nghiệp tư nhân có tư cách pháp nhân không?

Không có, doanh nghiệp tư nhân không có tư cách pháp nhân. Theo Điều 74, tổ chức được công nhận là pháp nhân khi có cơ cấu tổ chức độc lập với cá nhân, tự chịu trách nhiệm bằng tài sản của mình, và tham gia quan hệ pháp luật một cách độc lập. Doanh nghiệp tư nhân do một cá nhân làm chủ và tự chịu trách nhiệm về mọi hoạt động, không có tài sản độc lập với cá nhân, do đó không đủ điều kiện để có tư cách pháp nhân.

Liên hệ gặp luật sư tư vấn về doanh nghiệp tư nhân

Trên đây là toàn bộ các thông tin liên quan tới thủ tục thành lập doanh nghiệp tư nhân mà bạn có thể tham khảo. Nếu còn vướng mắc, cần được luật sư tư vấn luật doanh nghiệp miễn phí, bạn hãy liên hệ tới công ty luật Tuệ Tâm Pháp của chúng tôi theo thông tin bên dưới. Luật sư Tán Lê Thảo Duyên sẽ là người trực tiếp tư vấn thủ tục thành lập công ty theo quy định mới nhất, giúp bạn an tâm hơn khi chuẩn bị mở mới một công ty cho riêng mình. Rất mong được hợp tác, Trân trọng!